Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Türk vatandaşı olmayan kişilerin aracı kurumlara, portföy yönetim şirketlerine ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarına uzaktan müşteri olabilmelerinin önünü açtı.
SPK'nın uzaktan kimlik tespiti ve elektronik ortamda sözleşme kurulmasına ilişkin tebliğde yaptığı değişiklik Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yeni düzenlemeye göre yabancı gerçek kişilerin kimlik tespiti, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) 9303 sayılı standardına uygun ve yakın alan iletişimi (NFC) özelliği bulunan pasaportlarla uzaktan yapılabilecek.
Sistem üzerinden pasaportun çipinde bulunan kimlik bilgileri ile pasaport üzerindeki bilgiler karşılaştırılarak doğrulanacak. NFC üzerinden doğrulamanın herhangi bir nedenle gerçekleştirilememesi durumunda ise uzaktan müşteri ilişkisi kurulamayacak.
Pasaportun ICAO standartlarına uygun olup olmadığı da kimlik tespiti sırasında kontrol edilecek.
Söz konusu koşullar kapsamında adres teyidi yapılmadan para ve kripto varlık transferi ile sermaye piyasası araçlarının virmanı yapılamayacak.
Müşterinin işlem yaptığı elektronik ortamdan elde edilen teknik veriler (IP/port bilgisi, cihaz kimliği, coğrafi konum, tarayıcı bilgileri ve benzeri) ile pasaporttaki bilgiler risk temelli yaklaşım çerçevesinde değerlendirilecek. Yapılan değerlendirme neticesinde şüpheli durumun saptanması halinde, uzaktan kimlik tespiti süreci sonlandırılacak.
Pasaportla uzaktan kimlik tespiti, konusunda özel olarak eğitim verilmiş personel tarafından görüntülü görüşme yoluyla gerçekleştirilecek. Görüntülü görüşme sürecinde kişiyi ve kişi tarafından sunulan pasaport üzerindeki bilgileri gösteren görüntüler alınacak.
Uzaktan kimlik tespitiyle hesap açan yabancı yatırımcıların para transferlerine de sınırlama getirildi.
Hesaba yalnızca müşterinin yurt dışındaki bir bankada kendi adına açılmış hesabından para gönderilebilecek. Hesaptan yapılacak para çıkışları da yine aynı kişinin kendi banka hesabına yönlendirilebilecek.
Para transferleri yalnızca SWIFT sistemi üzerinden gerçekleştirilecek. SWIFT mesajlarındaki ayırt edici bilgiler ile uzaktan kimlik tespiti sırasında müşteriden alınan bilgiler karşılaştırılacak. Bu transfer ve kontrol işlemleri tamamlanmadan müşteri hesabında başka bir işlem gerçekleştirilemeyecek.
Pasaportla uzaktan müşteri kabul edilen yabancılara ilişkin bilgiler de düzenli olarak Mali Suçları Araştırma Kuruluna (MASAK) iletilecek. Bu kişilerin bilgileri, portföy büyüklükleri ve yatırım tutarları takvim yılı esas alınarak her üç aylık dönemin son ayında MASAK'a bildirilecek.