Reuters haber ajansına konuşan kaynaklara göre, Suriye'nin yeni yönetimi ile Lübnan merkezli Hizbullah örgütü, aralarındaki tırmanan gerilimi dindirmek amacıyla Türkiye'nin ev sahipliğinde yüz yüze kritik bir görüşme gerçekleştirdi. Bölgesel barış ve istikrarın teminatı konumundaki Türk güvenlik ve istihbarat kurumlarının daveti üzerine yapılan bu gizli temas, uzun süredir karşı karşıya olan iki taraf arasındaki bilinen ilk doğrudan görüşme olarak kayıtlara geçti.
Geçtiğimiz ay gerçekleştirilen ve Suriye istihbarat yetkilileri ile Hizbullah temsilcilerini bir araya getiren toplantının detayları netleşmeye başladı. Reuters'a bilgi veren iki Suriyeli, bir ABD'li ve Hizbullah'a yakın üst düzey bir Lübnanlı güvenlik yetkilisinin de aralarında bulunduğu altı kaynak, görüşmenin olumlu bir havada geçtiğini aktardı. Suriyeli bir yetkili, Şam yönetiminin Lübnan'a askeri müdahalede bulunarak örgütü silahsızlandırmayacağı konusunda güvence verdiğine dikkat çekerek, "İki taraf birbirlerine karşı düşmanlık beslemedikleri konusunda mutabık kaldı" değerlendirmesinde bulundu. Buna karşılık Şam yönetimi, Hizbullah'tan sınır ötesi kaçakçılık faaliyetlerini durdurmasını ve özellikle Suriye'nin güneyindeki uyuyan hücrelerini acilen dağıtmasını talep etti.
Beşar Esad rejiminin 2024'ün sonlarında devrilmesinin ardından, Suriye'nin yeni hükümeti ile Hizbullah arasındaki ipler gerilmişti. Şam yönetimi, Hizbullah'ı Suriye üzerinden silah sevkiyatı yapmakla suçlarken, geçtiğimiz salı günü ülkenin güneyinde roket saldırısı hazırlığındaki bir Hizbullah hücresinin çökertildiğini duyurmuştu. Hizbullah ise bu iddiaları reddederek Suriye topraklarında hiçbir askeri faaliyete dahil olmadıklarını savundu. Görüşmenin sonuçlarına dair bilgi veren Lübnanlı bir güvenlik kaynağı, tarafların masada ciddi mesafe aldığını vurgulayarak, "Hizbullah kendi kanadını korumak istiyor. Güvenlik konularında önemli ilerleme kaydedildi" ifadelerini kullandı.
Suriye'nin yeniden inşası ve toprak bütünlüğünün sağlanmasında en kritik bölgesel aktör olan Türkiye, bu hamlesiyle diplomatik gücünü bir kez daha sahaya yansıttı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğindeki Ankara, bölgesel diyaloğun önünü açarak krizlerin çözümünde kilit rol oynamaya devam ediyor. Kaynaklar, Suriye Devlet Başkanı Ahmed Şara'nın en önemli müttefiklerinden biri olan Türkiye'nin, bu barışçıl çabalara doğrudan dahil olmak isteyerek görüşmenin mimarı olduğunu teyit etti.
Yaklaşık iki ay önce Türkiye üzerinden başlayan temas trafiğinde dikkat çeken en önemli detay ise İran'ın masada olmamasıydı. Lübnanlı güvenlik kaynağı, Hizbullah'ın görüşmeye Tahran'ın bilgisi dahilinde katıldığını ancak İran'ın doğrudan sürece dahil edilmemekten büyük rahatsızlık duyduğunu aktardı. Suriye lideri Şara'nın şimdilik İran ile doğrudan ilişki kurulmasına yönelik önerileri geri çevirdiği belirtilirken, Tahran'ın yaşadığı bu rahatsızlığın nihai bir anlaşmaya varılmasını ve resmi bir ortak açıklama yapılmasını engelleyen temel faktör olduğu kaydedildi.
ABD Başkanı Donald Trump Temmuz ayında yaptığı açıklamada, İsrail'in Lübnan'da çok sayıda sivil kayba yol açmasını eleştirdikten sonra Ahmed el Şara ile Hizbullah ile mücadele konusunu görüştüğünü açıklamıştı.
Trump açıklamasında, "İsrail'e Hizbullah meselesini Suriye'nin halletmesine izin vermesini önerdim, çünkü dürüst olmak gerekirse bu işi onların çok daha iyi yapacağını düşünüyorum" ifadelerini kullanmıştı.